Iğdır ve Yöresi kaleleri genelde sarp ve müstahkem yerlere inşa edilmişlerdir. Yapı bünyelerinde su sarnıçları yaygın olarak kullanılmıştır. Iğdır ve Yöresinde, özellikle dağ köylerinde dar ve derin vadilerin bulunması sebebiyle savunma amaçlı kulelerin yapıldığı da görülmektedir. Önemli geçitleri kontrol eden, zamanına göre buradan geçenlerin güvenliğini sağlayan, ya da yol vergisi, geçit hakkı almak sureti ile bölgenin hakim unsurlarına gelir sağlayan birer ileri savunma yapıları olan kuleler, konumları bakımından yüksek ve uzak mesafeleri görebilecek şekilde inşa edilmişlerdir. Dolayısıyla bu yapılar haberleşmeyi sağlamak amacıyla geçmişte önemli rollerde üstlenmişlerdir. Bölgenin durumuna göre içerisinde birkaç kişinin bulunabileceği farklı yükseklik ve genişlikteki bu mimari unsurlar,  İlk ve Orta Çağların vazgeçilmez savunma ve kontrol yapıları olma özelliğini uzun süre devam ettirmişlerdir.
 Iğdır ve Yöresindeki kaleler ve kuleler Erzurum, Kars ve Ardahan yörelerindeki  Ardahan Kalesi, Kazan Kale, Altaş (Ur) Kalesi, Kinzi Kalesi, Kalecik Kalesi v.b. ile Çıldır Şeytan Kalesi, Kurt Kale, Karakale v. b.; Sarıkamış ve Micingert Kalesi, Zivin Kalesi, Köroğlu Kalesi, Kızlar Kalesi v.b. kaleleri ile büyük benzerlikler içerisinde olup, bu kaleler bir çoğu ile aynı plan şemasını göstermektedirler. Kuleler de Ziyaretdere Kulesi, Tepeler Köyü Kulesi v.b.  kuleleri ile yakın benzerlikleri dikkati çekmektedir.
  Iğdır ve Çevresinde geçmişte çok sayıda caminin mevcut olduğu muhakkaktır. Ancak bu camilerden günümüze bir taş parçası dahi ulaşamamıştır. Bölgenin cami yönünden bu kadar fakir olmasının aslında çok önemli sebepleri mevcuttur. Bir kere,  bölge eskiden beri çok fakirdir. İnsanlar yaşam şartları ve baskılardan, ücra dağ köylerinde yaşamak zorunda kalmışlardır. İkincisi ve en önemlisi ise, 1828–1855 ve 1877–1878 Osmanlı Rus savaşlarının ve peşinden 1915–1920 yılları arasında meydana gelen Ermeni mezalimidir. Bu tarihlerde sık sık el değiştiren bölgede en çok zararı bu dini yapılar görerek tamamen ortadan kaldırılmışlardır.
 Iğdır ve Yöresinde günümüze ulaşan camilerden Asma Köyü'ndeki Yeraltı Camisi bir mağaradan bozma olup, hiçbir sanatsal özellik göstermemektedir. Diğer bir cami ise, 20. yy.ın başından kalan Aralık İlçesi Ortaköy Camidir. Bu camide ahşap tavanlı olup, düz damlıdır ve kerpiç malzeme ile inşa edilmiştir. Herhangi bir süslemesi de yoktur. Üçüncü örnek ise şehir merkezindeki yapımı 1950'li yılların başına dayanan kesme taş malzemeden inşa edilen Merkez Camidir.
 Iğdır ve Yöresinde hamam mimarisi genel tariflemesi yy.ın başına mal etmek yanlış olmaz. Yörede yaptığımız araştırmada, günümüze ulaşabilen 20.yy.ın başında inşa edilen tek bir hamam yapısı ile karşılaştık.
 Hamam mimarisinde,  Roma İmparatorluğu döneminden itibaren kullanıla gelen soğukluk-ılıklık-sıcaklık kısımlarının ard arda dizilmesiyle oluşmuş olan bu hamam grubu içerisinde,  Aralık Orta Köy Hamamı da bu genel şemanın içerisinde yer almaktadır. Bu hamamda olduğu gibi diğer bütün hamamlarda da önce büyük bir tek kubbe, ölçülü soğukluk kısmı daha sonra tonoz örtülü dar ve uzun, temizlik hücrelerinin de bulunduğu ılıklık kısmı ve nihayet halvet hücreleri, ortasında göbek taşı ve üzerinin kubbe örtülü olduğu, sıcaklık birimlerinin sistematik dizilişleri gözden kaçmamaktadır. Bu hamamlarda Külhan ya da Cehennemlik diye tabir olunan kısım, ya ılıklığın bir bölümünü içermekte ya da sıcaklığın yanında ana ekseni bozmadan uzanmaktadır. Bu sistemleri ile Aralık Ortaköy Hamamı gelişkin bir örnek olarak karşımıza çıkmaktadır.
 Aralık Ortaköy Hamamı kesme taş ve yer yer tuğla malzemeli olup, Osmanlı döneminde inşa edilen hamam mimarisi plan formunu tamamen yansıtmaktadır.