Edinilen bilgilere göre, önceki gün Bitlis'in Güroymak ilçesinde meydana gelen araç dışı trafik kazasında 10 yaşındaki M.K. ağır yaralandı. Olay yerine hızla intikal eden 112 Acil Sağlık ekipleri, yaptıkları ilk müdahalenin ardından çocuğu Bitlis-Tatvan Devlet Hastanesi'ne nakli gerçekleştirildi. Ameliyata alındıktan sonra yaşanan multitravma nedeniyle Ankara Etlik Şehir Hastanesine en hızlı şekilde sevk edilmesi gerektiğini belirledi. Dakikaların bile hayati önem taşıdığı anlarda, Sağlık Bakanlığı'na ait hava ambulansları devreye sokuldu.

'Gökyüzünde yaşam koridoru'

Karayoluyla ulaşımın zaman alacağı değerlendirilerek acil koduyla Van'da konuşlanan helikopter ambulans Bitlis'e sevk edilirken, diğer yandan da hastayı Ankara'ya götürecek olan ambulans uçak İstanbul'dan havalandı. Kısa sürede bölgeye ulaşan helikopter ambulans, yaralı çocuğu titiz bir çalışmayla helikoptere nakletti. 18.30'da Van Ferit Melen Havalimanı'na iniş yapan ambulans uçak, Bitlis'ten gelecek olan hastayı beklemeye başladı. Kısa sürede ambulans helikopterle alana getirilen yaralı çocuk, burada yapılan gerekli çalışmaların ardından M.K. ambulans uçakla Ankara Etlik Şehir Hastanesine sevk edilmek üzere havalimanından ayrıldı.

Bölge halkı için büyük bir umut kaynağı olan bu gelişme sayesinde, hastaların artık ileri merkezlere gitmesine gerek kalmadı.

Genellikle büyük şehirlerdeki tam teşekküllü merkezlerde gerçekleştirilebilen kalıcı kalp pili operasyonları, Adıyaman'ın Kahta İlçe Devlet Hastanesi'nde ilk kez başarıyla uygulandı. Daha önce bypass ameliyatı da geçirdiği öğrenilen 81 yaşındaki İbrahim Halil Öz, kalp yetmezliği şikâyetlerinin artması üzerine yakınları tarafından Kâhta Devlet Hastanesi'ne getirildi.

Kardiyoloji Uzmanı Dr. Ramazan Yasdıbaş tarafından muayene edilen Öz, yapılan tetkiklerin ardından vakit kaybetmeden ameliyata alındı. Başarılı bir operasyonla kalıcı kalp pili takılan İbrahim Halil Öz, sağlığına kavuşmanın mutluluğunu yaşadığını söyledi.

Öz, 'Daha önce bypass ameliyatı olmuştum. Rahatsızlığım artınca Kahta Devlet Hastanesi'ne başvurdum. Doktorlarımız pil takılması gerektiğini söylediler, ben de kabul ettim. Şu an kendimi çok iyi hissediyorum. Başta doktorlarım olmak üzere emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Artık çevre illere gitmemize gerek kalmadı' dedi.

Operasyonu gerçekleştiren Kardiyoloji Uzmanı Dr. Ramazan Yasdıbaş, hastanın sağlık durumunun stabil olduğunu vurgulayarak, 'İleri kalp yetmezliği olan hastamıza kalıcı kalp pili takıldı. Operasyon başarıyla sonuçlandı ve hastamızın genel durumu şu an çok iyi' şeklinde konuştu.

Kahta Devlet Hastanesi Başhekimi Uzm. Dr. Mustafa Akel ise hastanede bir ilki daha gerçekleştirmenin gururunu yaşadıklarını ifade etti. Başhekim Akel, 'İlçemizde daha önce uygulanmayan bu tür operasyonların hastanemizde yapılmaya başlanması, bölge halkımız için büyük bir kazanımdır. Sağlık hizmetlerinde çıtayı her geçen gün yükseltmeye ve vatandaşlarımıza yerinde, nitelikli hizmet sunmaya devam ediyoruz' ifadelerini kullandı.

Şanlıurfa'da ruhsatsız olarak diş tedavisi hizmeti verildiği değerlendirilen iş yerlerine yönelik gerçekleştirilen baskında, çok sayıda tıbbi cihaz, ekipman ve sarf malzemesi ele geçirildi. Ceza Hakimliğinin arama ve el koyma kararı doğrultusunda yürütülen işlemler kapsamında, söz konusu malzemelere Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 127. maddesi uyarınca el konuldu.

Yapılan incelemelerde sağlık mevzuatına aykırı şekilde faaliyet yürüttüğü belirlenen iş yerleri, işlemlerin tamamlanmasının ardından Haliliye Belediyesi ekiplerince mühürlenerek faaliyetleri durduruldu.

Operasyona, yüz felci cerrahisi alanındaki deneyimiyle tanınan ve bir dönem aynı klinikte görev yapan Doç. Dr. Ahmet Hamdi Sakarya da katıldı. İki hekimin birlikte gerçekleştirdiği 5’li kombine fasyal reanimasyon ameliyatı başarıyla tamamlandı.

Ameliyatın ardından hastanın tedavi ve takip sürecinin devam ettiği öğrenilirken, gerçekleştirilen operasyonun Iğdır'da plastik cerrahi alanında önemli bir sağlık hizmeti olarak değerlendirildiği belirtildi.

Başarılı operasyonun ardından,Iğdır İl Sağlık Müdürü Dr. Abaset Bağcı ile hastane yönetimi, ameliyata katkı sunmak üzere Iğdır'a gelen Doç. Dr. Ahmet Hamdi Sakarya'ya teşekkür ederek plaket takdim etti. Ziyarette, sağlık alanındaki iş birliği ve bilgi paylaşımının önemine vurgu yapılırken, başarılı operasyonda emeği geçen sağlık ekibi de tebrik edildi.

Trabzon'da yaşayan öğretmen Özlem Akıntürk, yaklaşık 1,5 yıl önce şiddetli baş ağrısı şikayetiyle hastaneye başvurdu. Yapılan manyetik rezonans (MR) görüntülemesinde beyninde tümör tespit edilen Akıntürk, Ankara'da geçirdiği beyin tümörü ameliyatıyla sağlığına kavuştu. Ancak operasyon sırasında alın bölgesindeki kemiğin çıkarılması nedeniyle yüzünde belirgin bir çöküntü oluştu. Ameliyatın ardından aynaya baktığında ve fotoğraflarında alın bölgesindeki deformasyonu gören Akıntürk, yaşadığı estetik kaygıyı gidermek için çözüm arayışına başladı. İnternet üzerinden yaptığı araştırmalar sonucu Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Farabi Hastanesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Muhammet Uraloğlu'na başvurdu.

Prof. Dr. Muhammet Uraloğlu ve ekibi tarafından yapılan ayrıntılı değerlendirmelerde, alın bölgesindeki kemik kaybı tomografi görüntüleri ve üç boyutlu modelleme teknolojisiyle analiz edildi. Hastadaki eksik doku ve kemik yapısı dijital ortamda yeniden oluşturularak Özlem Akıntürk'e özel implant tasarlandı. KTÜ bünyesinde faaliyet gösteren Medikal Cihaz Tasarım ve Üretim Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde kısa sürede üretilen kişiye özel implant, planlanan cerrahi operasyonla başarıyla hastaya uygulandı. Başarılı operasyonun ardından alın bölgesindeki deformasyon büyük ölçüde giderilirken, Akıntürk hem doğal görünümüne kavuştu hem de ameliyat sonrası yaşadığı estetik kaygılardan kurtuldu.

'Birebir ölçülerle implantlar yapıyoruz'

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Farabi Hastanesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Muhammet Uraloğlu, hastanın beyin tümörü ameliyatı sonrası alın bölgesinde oluşan deformasyon nedeniyle kendilerine başvurduğunu belirterek, 'Hastamız ameliyat sonrası alın bölgesindeki bir deformite ile geldi. Alın bölgesinde çukurluk ve şekil bozukluğu vardı. Hastamız bize başvurunca bir değerlendirme yaptık. Aynı diş implantı gibi 3 boyutlu yazıcılarla birebir ölçülerle implantlar yapıyoruz. Hastanın ihtiyacı ve boşluğu neredeyse orayı tamamlayacak şekilde implant uygulaması yapıyoruz' dedi.

'Bu yöntemi yaklaşık 2 senedir uyguluyoruz'

Hastaya özel üretim gerçekleştirdiklerini ifade eden Prof. Dr. Uraloğlu, 'Hastamızın kafatasından bir model çıkartıyoruz. Ortaya çıkan modelde hastamızın daha önceki ameliyatından kalan sekelleri var. Alın bölgesindeki kemik parçası kaldırılınca bir kayıp olmuş. Alın bölgesindeki kayıptan dolayı çukur ve şekil bozukluğu olmuştu. Boşluğu tamamlayacak uygulama yaptık. Birebir ölçüde implant uygulamasıyla hastamızın şikayetini tamamen ortadan kaldırdık' diye konuştu.

Ameliyatın uzun sürmediğini kaydeden Prof. Dr. Uraloğlu, 'Bu uzun bir ameliyat değil. Daha önceki ameliyattan dolayı yara izleri vardı. Önceki ameliyat izlerinden girerek boşluğu ortadan kaldırdık. Çok hassas bir üretim yapıldı. Alnın yanlarındaki minik bir implantı yapmak diş protezinden daha zor. Orijinal bir kafatası şekline getirdik' şeklinde konuştu.

Yaklaşık iki yıldır bu yöntemi uyguladıklarını belirten Prof. Dr. Uraloğlu, 'Bu yöntemi yaklaşık 2 senedir uyguluyoruz. Üniversitemiz bünyesindeki METAM'da böyle bir merkez açılınca üretime geçtik. Ankara'nın doğusunda bu yöntemi kullanan yok' dedi.

'Eski fotoğraflarım bu ameliyatı olmam gerektiğini söylüyordu'

Öğretmen Özlem Akıntürk (34) ise, yaklaşık 1,5 yıl önce geçirdiği beyin tümörü ameliyatının ardından alnında oluşan çöküklük nedeniyle zorlu bir süreç yaşadığını belirterek, KTÜ Farabi Hastanesi'nde uygulanan kişiye özel implant sayesinde yeniden doğal görünümüne kavuştuğunu söyledi. Akıntürk, 'Baş ağrısı sebebiyle nöroloji doktoruna gittim. MR çekildim ve beynimde tümör olduğunu öğrendim. Kısa süre sonra Ankara'ya giderek beyin tümörü ameliyatı oldum. Bu ameliyattan sonra alnımda bir çöküklük kaldı. 1 yıl geçtikten sonra Muhammet Hoca'ya başvurdum. Bu tarz çöküklüklerde nasıl bir işlem uygulandığını araştırdım. Böyle bir yöntemin yapıldığı öğrendim ama Trabzon'da yapılıp yapılmadığını bilmiyordum. Muhammet Hoca'nın yanına geldiğimde yapıldığını öğrenince sevindim. Ameliyatı olmaya karar verdim ama endişelerim vardı. Beyin ameliyatından sonra çok zor günler geçirdim. Çok şükür bir sıkıntı yaşamadım. Beyin ameliyatıma göre çok daha kolay geçti. Muhammet Hoca bu ameliyatın beyin ameliyatı kadar riskli olmayacağını söylemişti. Güzel olacağını tahmin ediyordum. Gerçekten düşündüğüm gibi oldu. İyileşme süreci çok hızlı gelişti. Bir hafta içerisinde ödemler inmişti. 3-4 gün içerisinde ağrılar gitti ve iyileşme sürecine girdim. Eski fotoğraflarım bu ameliyatı olmam gerektiğini söylüyordu. Sürekli eski fotoğraflarıma bakarak ameliyat olmaya karar verdim. O çöküklük hiç hoşuma gitmemişti. Çok memnunum' ifadelerini kullandı.

Düzce Atatürk Devlet Hastanesi Muncurlu Ek Hizmet Binasında hizmet veren Gebe Okulunda, anne adaylarına gebelikte ağız ve diş sağlığı konulu eğitim ve diş taraması programı düzenlendi.

İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Hizmetleri Başkanlığı bünyesinde görev yapan diş hekimleri tarafından gerçekleştirilen program kapsamında, gebelik döneminde ağız ve diş sağlığının önemi hakkında kapsamlı bilgilendirme yapıldı. Eğitimde anne adaylarına doğru ağız hijyeni alışkanlıkları, gebelik sürecinde diş bakımının nasıl yapılması gerektiği ve ağız sağlığının bebek gelişimine etkileri anlatıldı.

Program kapsamında eğitimlerin ardından anne adaylarının ağız ve diş muayeneleri gerçekleştirilerek olabilecek sağlık sorunlarının erken dönemde tespit edilmesine yönelik taramalar yapıldı.

Gebelik döneminde ağız ve diş sağlığının korunmasının hem anne hem de bebeğin genel sağlığı açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekerek, düzenlenen eğitimlerle anne adaylarının bilinç düzeyinin artırılmasının ve olabilecek sağlık problemlerinin erken dönemde önlenmesinin amaçlandığını belirtildi.

Düzce İl Sağlık Müdürlüğü tarafından sürdürülen bu tür eğitim programlarıyla, anne adaylarının sağlıklı bir gebelik dönemi geçirmesi, ağız ve diş sağlığının korunması ve anne ile bebek sağlığının desteklenmesi hedefleniyor.

Gebze Ticaret Odası konferans salonunda düzenlenen programa; iş insanları, oda üyeleri, kamu kurumu temsilcileri ve davetliler katıldı. Programın açılışında konuşan GTO Yönetim Kurulu Başkanı Abdurrahman Aslantaş, iş dünyasının yalnızca ekonomik başarıya değil, insan sağlığını önceleyen bir bakış açısına da ihtiyaç duyduğunu dile getirdi.

Yoğun çalışma temposu, stres ve hareketsiz yaşamın iş hayatının kaçınılmaz gerçekleri arasında yer aldığına işaret eden Aslantaş, 'Üretim, yatırım ve büyüme hedefleri elbette büyük önem taşıyor. Ancak bütün bunların temelinde sağlıklı bireyler ve sağlıklı bir toplum yer alıyor. Sağlığını kaybeden bir insanın sahip olduğu hiçbir başarının anlamı kalmıyor. İş hayatında verimliliğin, sürdürülebilir başarının ve güçlü ekonominin en önemli unsurlarından biri, çalışanların ve iş insanlarının sağlığını koruyabilmesidir' ifadelerini kullandı.

Aslantaş, GTO olarak yalnızca ticareti geliştiren bir kurum olmayı değil, üyelerinin yaşam kalitesine katkı sağlayan sosyal sorumluluk odaklı projeler üretmeyi de önemsediklerini kaydetti.

Prof. Dr. Sönmez risk faktörlerini anlattı

Söyleşiye konuşmacı olarak katılan Kalp ve Damar Cerrahı Prof. Dr. Bingür Sönmez ise katılımcılara kalp ve damar hastalıklarının risk faktörleri, iş yaşamında stres yönetimi, sağlıklı beslenme ve düzenli egzersizin önemi hakkında bilgiler verdi.

Özellikle yoğun iş temposuna sahip bireylerin uyku düzenlerine dikkat etmeleri ve rutin sağlık kontrollerini ihmal etmemeleri gerektiği uyarısında bulunan Sönmez, erken teşhisin hayat kurtarıcı rolüne vurgu yaptı.

Katılımcıların sorularının yanıtlanmasıyla sona eren programda, GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Mikdat Aydın ve Genel Sekreter Çağrı Solak tarafından Prof. Dr. Sönmez'e günün anısına hediye takdim edildi.

Tamamen ücretsiz olarak hizmete açılan Kuşadası Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği; modern yapısı, çağdaş tıbbi donanımı ve uzman kadrosu ile kent merkezinde hizmet sunmaya başladı. Aydın Büyükşehir Belediyesi Kuşadası Hizmet Binası'nda vatandaşlarla buluşan poliklinikte, ağız ve diş sağlığı alanında kapsamlı tedaviler gerçekleştiriliyor.

Polikliniğe gelen vatandaşlar, sunulan hizmetten duydukları memnuniyeti dile getirerek Aydın Büyükşehir Belediye Başkanı Özlem Çerçioğlu'na teşekkür etti.

Aydın'ın tüm ilçelerinde yatırımlarının artarak devam edeceğini belirten Başkan Çerçioğlu, 'Söz verdik, yaptık. Nazilli, Efeler, Koçarlı ve Germencik ilçelerimizin ardından Kuşadası'nda da Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniğimizi hemşehrilerimizin hizmetine sunduk. Kentimize hayırlı olmasını diliyorum.

Mobil Ağız ve Diş Sağlığı Kliniklerimiz ile de her gün farklı ilçelerimizde, kırsal mahallelerimiz başta olmak üzere kentimizin dört bir yanında hizmeti vatandaşlarımızın ayağına götürüyoruz. Çok yakında Söke ilçemizde de Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniğimizi hizmete açacağız. Tüm ilçelerimizde yatırım ve projelerimizi sürdürecek, hemşehrilerimizi hizmetlerimizle buluşturmaya devam edeceğiz. Hizmetle büyüyen Aydın' ifadelerini kullandı.

Vatandaşlar, Kuşadası Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği hakkında detaylı bilgi ve randevu için 444 55 09 numaralı telefon üzerinden iletişime geçebiliyor.

İstanbul Valiliği'nin yaptığı meteorolojik uyarıya göre kentte bugün yılın en sıcak gününün yaşanması bekleniyor. Hava sıcaklığının gölgede 34 dereceye, güneş altında ise 48 dereceye kadar ulaşabileceği, asfalt sıcaklığının 55 dereceyi bulabileceği ve yüksek nem nedeniyle hissedilen sıcaklığın 42 derece seviyelerine çıkabileceği bildirildi. Uzmanlar, özellikle günün en sıcak saatlerinde yaşlılar, kronik hastalığı bulunan bireyler ve kalp hastalarının zorunlu olmadıkça dışarı çıkmaması gerektiği konusunda uyarıyor.

Yaz aylarının gelmesiyle birlikte her geçen yıl daha da artan sıcaklıklar, yalnızca günlük yaşam konforunu değil, insan sağlığını da tehdit ediyor. Son yıllarda Avrupa başta olmak üzere dünyanın birçok bölgesinde etkisini gösteren sıcak hava dalgaları, özellikle kalp ve damar hastalıkları bulunan bireyler açısından önemli riskler oluşturuyor. Liv Hospital Ulus Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Alp Burak Çatakoğlu, aşırı sıcakların kalp krizi, kalp yetmezliği, ritim bozuklukları ve inme gibi ciddi sağlık sorunlarının görülme sıklığını artırabileceğine dikkat çekiyor.

'Sıcak hava kalbin iş yükünü artırıyor'

Birçok kişi kalp krizlerini daha çok soğuk havalarla ilişkilendirse de bilimsel veriler, aşırı sıcakların da kalp sağlığı üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu ortaya koyuyor. Yapılan araştırmalarda, sıcak hava dalgaları sırasında kardiyovasküler nedenlere bağlı ölümlerde yüzde 15 ila 20 oranında artış görülebildiği bildiriliyor.

İnsan vücudunun ideal çalışma sıcaklığının yaklaşık 37 derece olduğunu belirten Prof. Dr. Alp Burak Çatakoğlu, hava sıcaklığının yükselmesiyle birlikte vücudun kendisini koruyabilmek için birtakım mekanizmaları devreye soktuğunu ifade etti.

Prof. Dr. Çatakoğlu, 'Yüksek sıcaklıklarda derideki damarlar genişler ve terleme artar. Vücut ısısını dengelemek amacıyla gelişen bu süreçte kalp, cilde daha fazla kan gönderebilmek için daha hızlı ve daha güçlü çalışmak zorunda kalır. Çok sıcak günlerde kalbin dakikada pompaladığı kan miktarı normalin birkaç katına kadar çıkabilir. Terleme ile birlikte gelişen sıvı ve elektrolit kaybı yerine konulamadığında ise kan yoğunlaşabilir, tansiyon düşebilir ve kalbin üzerindeki yük daha da artabilir' ifadelerini kullandı.

'Özellikle bu hasta grupları risk altında'

Aşırı sıcakların herkesi etkileyebileceğini ancak bazı bireylerde riskin çok daha yüksek olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Çatakoğlu; koroner arter hastalığı bulunanlar, stent veya by-pass operasyonu geçirenler, kalp yetmezliği ve hipertansiyon hastaları, kalp pili veya ICD taşıyanlar, atriyal fibrilasyon gibi ritim bozukluğu bulunan kişiler, 65 yaş üzerindeki bireyler ile diyabet ve böbrek hastalarının sıcak havalarda daha dikkatli olması gerektiğini belirtti.

Özellikle idrar söktürücü kullanan hastalarda sıvı kaybının daha hızlı gelişebileceğini ifade eden Prof. Dr. Çatakoğlu, bazı tansiyon ilaçlarının da sıcak havaya uyum mekanizmalarını etkileyebileceğini belirterek, 'İlaç dozlarında değişiklik yapılması gerekiyorsa bunun mutlaka hekim önerisiyle gerçekleştirilmesi gerekir' uyarısında bulundu.

'Yaz aylarında kalbinizi koruyun'

Kalp sağlığını korumak için yaz aylarında bazı basit ancak etkili önlemler alınabileceğini söyleyen Prof. Dr. Alp Burak Çatakoğlu, susamayı beklemeden düzenli aralıklarla su tüketilmesi gerektiğini vurguladı. Çatakoğlu, kalp yetmezliği veya böbrek hastalığı bulunan bireylerin ise günlük sıvı tüketim miktarını mutlaka hekimleriyle birlikte belirlemesi gerektiğini ifade etti.

İstanbul Valiliği'nin de vatandaşları uyardığı gibi günün en sıcak saatleri olan 11.00-17.00 arasında mümkün olduğunca dışarı çıkılmamasını öneren Prof. Dr. Çatakoğlu, yürüyüş ve egzersizlerin sabah erken saatlerde veya gün batımından sonra yapılmasının daha güvenli olduğunu belirtti. Çatakoğlu, sıcak havalarda egzersiz yoğunluğunun azaltılması, daha sık dinlenme molaları verilmesi ve bulunulan ortamın serin tutulması gerektiğini de sözlerine ekledi. Beslenmenin de sıcak havalarda önem kazandığını belirten Prof. Dr. Çatakoğlu; karpuz, kavun, salatalık, yoğurt, ayran, salata ve soğuk çorbalar gibi sıvı içeriği yüksek besinlerin tercih edilmesini önerdi. Ağır, yağlı ve yüksek kalorili öğünlerin ise vücut ısısını artırabileceğini ifade eden Çatakoğlu, ayrıca aşırı kahve tüketimi, enerji içecekleri ve alkolün vücuttaki sıvı kaybını artırabileceğini hatırlattı.

Pamuklu, bol ve açık renkli kıyafetlerin tercih edilmesi, ılık-soğuk duş alınması veya bilek, boyun ve dirsek içlerine serin kompres uygulanmasının da vücut sıcaklığını düşürmeye yardımcı olabileceğini belirten Prof. Dr. Çatakoğlu, özellikle yalnız yaşayan ileri yaş bireylerin sıcak havalarda düzenli olarak kontrol edilmesi gerektiğini söyledi.

'Belirtileri göz ardı etmeyin'

Baş dönmesi, çarpıntı, aşırı halsizlik, göğüs ağrısı, nefes darlığı, bayılma hissi ve bilinç bulanıklığı gibi belirtilerin sıcakla ilişkili ciddi sağlık sorunlarının habercisi olabileceğini vurgulayan Prof. Dr. Alp Burak Çatakoğlu, bu belirtilerin ortaya çıkması halinde kişinin vakit kaybetmeden serin bir ortama geçmesi, sıvı alması ve gerektiğinde acil sağlık hizmetine başvurması gerektiğini ifade etti.

Çatakoğlu, sözlerini şöyle tamamladı: 'Özellikle göğüs ağrısı ve nefes darlığı kalp krizinin habercisi olabilir. Sıcak hava yalnızca rahatsızlık veren bir yaz sorunu değildir. Özellikle kalp ve damar hastalığı bulunan kişiler için ciddi sağlık riskleri oluşturabilir. Yaz aylarında alınacak birkaç basit önlem, kalp krizi, ritim bozukluğu ve kalp yetmezliği ataklarının önlenmesinde büyük fark oluşturabilir. Sıcakla mücadelede en güçlü ilaçlardan biri gölge, diğeri ise sudur.'

Uzmanlar, aile içinde erken yaşta şiddetle karşılaşma, akran zorbalığı, sosyal dışlanma, sanal medya ve dijital platformlarda şiddet içeriklerine maruz kalan çocuklarda empati kaybı, şiddeti normalleştirme, saldırganlık gibi psikolojik ve davranışsal problemler olabildiğini ifade ederken aileleri sıklıkla uyarıyor. Şanlıurfa ve Kahramanmaraş'ta, geçtiğimiz günlerde Filipinler'de bir okulda yaşanan silahlı saldırılar sonrası da uzmanlar, çocuk ve ergenlere yönelik uyarılarını yineledi. Filipinler'deki saldırıda şüphelilerden birinin 'Kontrolsüz yıkım ve aşırı şiddet içeren mücadeleler barındıran' bir yapımı oynadığı ifade edilirken söz konusu oyuna geçici erişim engeli getirildi. Şiddet içerikli dijital oyunlara ve içeriklere maruz kalan çocukların şiddeti normalleştirebildiğini söyleyen Biruni Üniversitesi Eğitim Fakültesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bölümü'nden Dr. Öğr. Üyesi Tuba Kalay Usta, ailelere önemli tavsiyelerde bulundu.

'Şiddeti çok fazla gören çocuklarda normalleştirme eğilimi oluyor'

'Son yıllarda bilgisayar oyunları ciddi şekilde kontrolden çıkmış durumda' diyerek sözlerine başlayan Dr. Öğr. Üyesi Tuba Kalay Usta, 'Çocukların şu anda dopamin ihtiyacını karşılayabilmek için çok hızlıca ulaşabildiği şey; bilgisayar oyunları. Evlerde velilerin çocuklarla sohbet bile edemediği bir ortam var. Şiddetin çok fazla olması şiddet eğilimini artırıyor. Çocukken frontal korteks (kişinin karar verme mekanizması üzerinde etkili olan beynin bölümü) çok gelişmediği için o saldırgan dürtülerin kontrolü çok daha zor oluyor. Çocuklar için bunları gerçek hayata taşımak ihtimali yetişkinlere kıyasla daha fazla. Ekranın içeriğinde çocuklar ne izliyor ya da oyunda ne ile oynuyor, çok fazla kontrol etmemiz gereken bir süreçteyiz. Çevresinde şiddeti çok fazla gören çocukların bunu normalleştirme eğilimi oluyor. Bir sorun çözme söz konusu olduğunda doğrudan saldırarak çözmek gibi bir şeye gidiyorlar' dedi.

'Ekranın içeriğinde ne var, kiminle konuşuyor?'

Ailelerin tutumuna ilişkin konuşan Kalay Usta, 'Çocuğa eşlik etmek, daha rehberlikçi bir pozisyonda kalmak gerekiyor. Ekranın içeriğinde ne var, kiminle konuşuyor, oyun esnasında biriyle diyalog halinde oluyorsa bunlar güvenilir mi, değil mi? Akran zorbalığına uğruyorsa, günlük hayatında kendini çok zayıf, yetersiz hissediyorsa bunları ebeveynleriyle paylaşamıyorsa ve yeterince destek alamıyorsa çocuk oyunda daha yenilmez, daha güçlü hissettiği için oyunun içine daha çok giriyor ya da oradaki bir karakterle özdeşim kuruyor. Çocuğumuzun yeterli hissedebilmesini desteklememiz, güven ortamını sağlamamız gerekiyor. Sosyal medyada yaş sınırı olumlu bir süreç getirir diye düşünüyorum. Velilerle çalışırken özellikle fark ettiğim şu oluyor; 'Ne yapalım ki, bizimle vakit geçirmek istemiyor'. Ortam, gerçekten güvenli mi diye görebilmek gerekiyor. Kick boks, boks oyunu gibi bazı oyunlarla, sporsal aktivitelerle bu duygularını açığa çıkarmalarına yardımcı olabiliriz. Sanal dünya aslında günlük hayatta karşılanmamış ihtiyaçların karşılandığı bir yer. Teknoloji kullanma konusunu sağlıklı bir yere çevirirsek çocukları daha başarılı, öğrenebilir noktaya taşıyabilirsek daha sağlıklı olabilir ama diğer açıdan çok sıkıntılı' şeklinde konuştu.

'Sanal dünya düşündüğümüzden daha tehlikeli, çok dikkatli olmalı'

Teknoloji bağımlılığı konusundaki başvurulara yönelik konuşan Kalay Usta, 'Çok fazla var. Özellikle son yıllarda başvurulan en yaygın konulardan bir tanesi zaten teknoloji, oyun bağımlılığı. Bu ciddi bir sorun haline gelmiş durumda. Aile oyunları öneriyoruz, ailecek oynayabileceğiniz bir oyun olsun. Ebeveynlerin çocuklarıyla güzel bir bağ kurması, korkmaması, sanal dünyayı da tamamen korkulacak bir nesne haline getirmeyip daha faydalı nasıl kullanabilecekleri yönünde düşünmelerini önereceğim. Sanal dünya şu an düşündüğümüzden daha tehlikeli bir durumda ne yazık ki. Çocuk oyun oynuyor olduğunda özellikle şiddet içerikli oyunsa; hepimizin doğasında olduğu gibi çocuğun doğasında da var. Saldırganlık dürtülerini çok daha fazla kışkırtan bir yanı var. Bazı çocuklarda özellikle alt yapı varsa hem sosyal hem psikolojik etkenler de söz konusuysa ortaya çok daha yıkıcı durumlar çıkabiliyor. Son yıllarda gördüğümüz, okul katliamı gibi korkunç sonuçlarla karşılaşıyoruz ne yazık ki. Ebeveynler çok dikkatli olmalı. Özellikle Filipin olayından sonra bu oyunun kontrol altına alınmaya çalışılması iyi bir haber' diye konuştu.

Verilere göre Erzurum'da ölümlerin en önemli nedeni dolaşım sistemi hastalıkları oldu. Kalp ve damar hastalıkları nedeniyle 2024 yılında bin 430 kişi hayatını kaybederken, bu sayı 2025 yılında bin 472'ye yükseldi.

Kentte ölüm nedenleri arasında ikinci sırada iyi huylu ve kötü huylu tümörler yer aldı. Kanser kaynaklı ölümler 2024 yılında 808 olarak kaydedilirken, 2025 yılında 781'e geriledi.

Solunum sistemi hastalıklarına bağlı ölümler ise 2024 yılında 563 iken, 2025 yılında 558 olarak gerçekleşti. Endokrin, beslenme ve metabolizma hastalıklarından kaynaklanan ölümler 201'den 223'e yükselirken, sinir sistemi ve duyu organları hastalıklarına bağlı ölümler 160'tan 138'e düştü.

Harici yaralanmalar ve zehirlenmeler nedeniyle hayatını kaybedenlerin sayısı 2024 yılında 188 iken, 2025 yılında 174 olarak kayıtlara geçti.

Covid-19 kaynaklı ölüm sayısı ise 2024 yılında 1 olarak açıklanırken, 2025 yılında kentte Covid-19 nedeniyle ölüm gerçekleşmedi.

Öte yandan 'diğer nedenler' başlığında değerlendirilen ölümler 630'dan 632'ye yükselirken, ölüm nedeni bilinmeyen vakaların sayısı ise 181'den 277'ye çıktı.

Türkiye genelinde durum

Türkiye genelinde ise 2024 yılında 489 bin 734 kişi hayatını kaybederken, 2025 yılında ölüm sayısı 491 bin 684 olarak gerçekleşti. Ülke genelinde de en fazla ölüm nedeni dolaşım sistemi hastalıkları oldu. Bu nedenle 2025 yılında 170 bin 577 kişi yaşamını yitirdi. Kanser kaynaklı ölümler 79 bin 91, solunum sistemi hastalıklarından kaynaklanan ölümler ise 74 bin 440 olarak kaydedildi. Türkiye'de Covid-19 nedeniyle hayatını kaybedenlerin sayısı 2025 yılında 2 olarak açıklandı.

Kocaeli Sağlık ve Teknoloji Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi ile Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi iş birliğinde hazırlanan platform, öğrencilerin sanal hasta senaryoları üzerinden uygulama yapmasına imkan tanıyor. Yazılı ve sözlü şekilde kullanılabilen sistemde öğrenciler; kendini tanıtma, empati kurma, hastanın durumunu değerlendirme ve doğru iletişim adımlarını uygulama gibi başlıklarda yapay zeka destekli geri bildirim alıyor.

Sağlık alanında öğrencilerin mesleğe hazırlanırken yalnızca teorik bilgiyle değil, hasta ve hasta yakınlarıyla kuracakları doğru iletişimle de donanımlı hale gelmesi hedefleniyor. Bu kapsamda geliştirilen platformla öğrenciler, gerçek hayatta karşılaşabilecekleri durumları sanal hasta senaryoları üzerinden deneyimleme fırsatı buluyor.

Platform sayesinde hemşirelik, ebelik, tıp ve diğer sağlık alanlarında eğitim gören öğrenciler, farklı kişilik özelliklerine ve klinik senaryolara sahip sanal hastalarla sesli ve yazılı iletişim kurabilecek. Yapay zeka, görüşme sonrası öğrencilerin empati, etkili iletişim, doğru soru sorma, hasta odaklı yaklaşım ve profesyonel tutum gibi başlıklardaki performansını analiz ederek kişiselleştirilmiş geri bildirim sunacak. Platformun önümüzdeki eğitim-öğretim döneminde derslerde kullanılmaya başlanması planlanıyor.

'Öğrencinin uygulamada da teorik bilgisini aktarmasını hedefliyoruz'

Kocaeli Sağlık ve Teknoloji Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Yurdanur Dikmen, sağlık hizmetlerinde kaliteli bakımın temelinde iletişimin yer aldığını belirterek, 'Biliyoruz ki sağlık hizmetlerinin vermek istediği en kaliteli bakımın temelinde sağlıkla iletişim yatmaktadır. Dolayısıyla sağlık hizmetleri içerisinde sağlık çalışanlarıyla hasta ve hasta yakınlarının sağlıklı ve etkili bir iletişim yapmaması sonucunda ne yazık ki hasta memnuniyetleri düşmekte, özellikle şiddete kadar varabilen iletişim kazaları ve problemleri yaşanmaktadır. O yüzden biz eğitimlerimizde sağlık bilimlerinde iletişimi derslerimizde teorik olarak, uygulamalı olarak da vermeye çalışıyoruz elbette ama iletişim becerileri aslında özellikle sağlık hizmetlerinde görev alacak öğrenciler için çok önemli becerilerden birisi olarak hep karşımıza çıkıyor. Bu nedenle bu derslerin sadece teoride değil, öğrencinin uygulamada da teorik bilgisini uygulamaya aktararak başarılı bir iletişim kurmasını hedefliyoruz' dedi.

'Yapay zeka destekli iletişim becerilerini geliştirmeye yönelik bir uygulama'

Platformun Sağlık Bilimleri Fakültesi ve Mühendislik Fakültesi ortak çalışmasıyla geliştirildiğini ifade eden Dikmen, 'Bu noktadan hareketle biz üniversitemiz olarak Sağlık Bilimleri Fakültesi ve Mühendislik Fakültesi ortak bir simülasyon uygulaması platformu geliştirmeye karar verdik. Bu platformumuz aslında 'Hasta İletişim Simülasyon Platformu'. Mühendislik Fakültemizdeki öğrencilerimizle birlikte ve öğrencilerimizin bitirme tezi şeklinde hazırlanan bu proje, Sağlık Bilimleri Fakültesi'ndeki hocalarımızın danışmanlığında geliştirilen bir platform. Aslında bu platformda öğrenciler, yapay zeka destekli iletişim becerilerini geliştirmeye yönelik bir uygulama yapacaklar. Bu uygulamada, belli bilimsel kriterlere yönelik olarak hazırlanan senaryolardan öğrenciler seçim yaparak, hastayla iletişimde belli noktalara dikkat edecekler. Kendini tanıtma, empati yapma, hastaya yarar sağlama, hastanın durumunu değerlendirme gibi adımlardan oluşan bu senaryolarda hem sözlü hem de yazılı olarak uygulama yapabiliyorlar' diye konuştu.

'Öğrenciye kişiselleştirilmiş geri bildirim veriyor'

Öğrencilerin sistem üzerinde istedikleri zaman çalışma yapabileceklerini aktaran Dikmen, şöyle konuştu:

'Bunu yaparken de önemli konulardan bir tanesi, öğrencinin istediği zaman istediği kadar bu senaryolar üzerinde çalışıp becerilerini geliştirebilmesi. Bunu yaparken de öğrencinin doğru iletişim becerilerini kullanıp kullanmadığını yapay zeka destekli olarak öğrenciye kişiselleştirilmiş geri bildirim veriyor. Öğrencinin nerede, hangi uygulamada, iletişim becerilerinde bir hatası var; onu belirleyen bir panelde doğru iletişim becerilerini görebilmesine ve deneyimleyebilmesine imkan verdiğini söyleyebiliriz. Bu dönem geliştirilen bu sistemi öğrencilerimizde ön uygulama şeklinde uyguluyoruz. Bu uygulamalarımız tabii ki devam edecek. Çünkü geliştirilen sistemler, uygulandıkça daha çok geliştirilebilir ve revize edilebilir sistemler. Bu uygulamaların sonrasında, üniversitemiz tarafından yine yapay zeka destekli 'Öğrenci Başarı Analiz Sistemimiz' var. Bu sisteme entegre ederek derslerimizde bu sistemi kullanmayı hedefliyoruz. Burada amacımız, öğrencilerimizin mezun olduklarında doğru iletişim becerileriyle hasta ve hasta yakınlarına verdikleri hizmet kalitesini artırmak. Tabii bununla beraber biz üniversite olarak sağlık ve teknolojiyi birlikte entegre etmeye çalışan bir üniversiteyiz. Bu becerileri geliştirirken hem teknoloji hem de yapay zekadan destek alarak böyle bir platformun öğrencilerimize yararlı olacağına inanıyoruz.'

'Multidisipliner çalışmalar çok önemli'

Projenin multidisipliner bir anlayışla geliştirildiğine dikkati çeken Dikmen, 'Sağlık alanındaki ihtiyaçları bizler biliyoruz, ancak bunun teknolojiyle buluşması, algoritmalar ve kodlamalar bilişimciler tarafından yapılıyor. Gelecekte de teknolojiyi kullanarak işi kolaylaştıran bu tür disiplinler arası çalışmaların artması büyük önem arz ediyor' şeklinde konuştu.

Öğrencilerden tam not

Projenin yazılımını gerçekleştiren Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Yazılım Mühendisliği 4. sınıf öğrencisi Aybüke Türidi, bitirme tezi olarak tasarladıkları platformun, sağlık öğrencileri için önemli bir ihtiyaca çözüm sunduğunu ifade etti. Türidi, 'Bu eğitim platformunda çeşitli modlar ve senaryolar bulunmakta. Bu senaryoları kullanırken de sağlık alanında yaptığımız literatür taramaları üzerinden belirli metrikler ve standartlar kullandık. Bugün de öğrencilerimizden geri bildirim almak amacıyla bir test aşaması gerçekleştirdik. Öğrencilerden aldığımız geri bildirimlerle birlikte projemizi geliştirmeyi düşünüyoruz' dedi.

Sistemi test eden Hemşirelik Bölümü 4. sınıf öğrencisi Hikmet Efe Belen ise 'Meslek hayatındaki zorluklarla ve sorunlarla nasıl baş edilmesi gerektiğini, insan ilişkilerinin nasıl daha iyi yönetileceğini bu platform sayesinde öğreniyoruz. Hemşirelik sürecine yeni başlayan arkadaşlarımız için oldukça kapsamlı bir uygulama' değerlendirmesinde bulundu.

Yaz aylarının gelmesiyle birlikte artan kene vakaları, halk sağlığı açısından ciddi risk oluşturmaya devam ediyor. Büyük Anadolu Samsun Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Teoman Kaynar, özellikle kırsal alanlarda, piknik bölgelerinde ve parklarda vakit geçiren vatandaşlara uyarıda bulundu.

'Panik yapmayın'

Uyarılarda bulunan Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Teoman Kaynar, kene tutunması durumunda paniğe kapılmadan doğru müdahalenin yapılması gerektiğini belirtti. Kaynar, 'Kene yapıştığında paniğe kapılmadan doğru yöntemle çıkarılmalı, ateş, halsizlik gibi belirtiler görülmesi halinde ise vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Havaların ısınmasıyla birlikte kene popülasyonunda gözle görülür bir artış yaşanıyor. Yanlış müdahaleler, başta Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) olmak üzere ciddi enfeksiyon risklerini artırabiliyor' diye konuştu.

Kene nasıl çıkarılır?

Kenenin vücuda tutunması halinde sakin olunması gerektiğini vurgulayan Kaynar, kolonya, alkol, gaz yağı veya sigara ateşi gibi yöntemlerin kesinlikle kullanılmaması gerektiğini söyledi. Kaynar, 'Kene, ince uçlu bir cımbızla deriye en yakın noktadan tutulmalı, sağa sola çevrilmeden dik ve yavaş bir şekilde çekilmelidir. Baş kısmının deri içinde kalması durumunda vatandaşlar kendileri müdahale etmemeli, en yakın sağlık kuruluşuna başvurmalıdır' ifadelerini kullandı.

Kene çıkarıldıktan sonra ısırılan bölgenin bol su ve sabunla yıkanması gerektiğini belirten Kaynar, kişinin en az 10 gün boyunca kendisini gözlemlemesi gerektiğini kaydetti. Dr. Kaynar, bu süreçte ateş, halsizlik, baş ağrısı, kas ve eklem ağrıları, bulantı, kusma veya ısırık bölgesinde kızarıklık gibi belirtilerin görülmesi halinde vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmasının önem taşıdığını ifade etti.

'Hayati önem taşıyor'

Keneden korunmak için açık renkli ve vücudu örten kıyafetlerin tercih edilmesi gerektiğini dile getiren Kaynar, pantolon paçalarının çorap içine alınmasını, doğa yürüyüşü veya tarla çalışmalarının ardından vücudun ayrıntılı şekilde kontrol edilmesini önerdi. Evcil hayvanların da düzenli olarak kontrol edilmesi ve veteriner hekim önerileri doğrultusunda dış parazit uygulamalarının aksatılmaması gerektiğini belirten Kaynar, kırsal bölgelerde yaşayanlar ile hayvancılıkla uğraşan vatandaşların daha yüksek risk altında bulunduğunu söyledi. Açık alanlardan dönüşte yapılacak kısa bir vücut kontrolünün ciddi sağlık sorunlarının önüne geçebileceğini ifade eden Uzm. Dr. Teoman Kaynar, 'Yaz boyunca artış göstermesi beklenen kene vakalarına karşı vatandaşların bilinçli davranması, doğru müdahalede bulunması ve erken dönemde sağlık kuruluşuna başvurması hayat kurtarabilir' şeklinde konuştu.

Çalışmalar kapsamında Muğla'da bulunan Vali-Mülkiye Başmüfettişi Erkan Kılıç ve beraberindeki heyete, İl Sağlık Müdürü Dr. Eriş Başaran Akça tarafından il genelinde bağımlılıkla mücadele alanında yürütülen çalışmalar hakkında kapsamlı bir sunum yapıldı.

Sunumda; bağımlılığın önlenmesine yönelik koruyucu ve önleyici hizmetler, tedavi ve rehabilitasyon süreçleri ile kurumlar arası iş birliği çerçevesinde sürdürülen faaliyetler hakkında bilgi verildi. Ayrıca bağımlılıkla mücadelede uygulanan mevcut çalışmalar ve hedeflenen projeler de değerlendirildi.

Program kapsamında heyet, Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi bünyesinde hizmet veren Bağımlılıklar Ayakta Arındırma Merkezi'ni ziyaret etti. Merkezde sunulan hizmetleri yerinde inceleyen heyet, yürütülen çalışmalar hakkında yetkililerden bilgi alarak değerlendirmelerde bulundu.

Gerçekleştirilen ziyaretin, bağımlılıkla mücadele alanındaki hizmetlerin etkinliğinin artırılması ve kurumlar arası koordinasyonun güçlendirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor.

Kuyrukluyıldız, mezuniyet töreninde bir öğrencinin mezuniyet sevincini ailesiyle birlikte paylaşmanın kendisi için ayrı bir mutluluk olduğunu belirtti.

İnsan hayatında samimi bir selamın, hal hatır sormanın ve içten bir tebessümün büyük anlam taşıdığını ifade eden Kuyrukluyıldız, küçük görünen ancak gönüllerde iz bırakan davranışların hayatın en kıymetli anlarını oluşturduğunu kaydetti.

Törenin en anlamlı misafirleri olarak nitelendirdiği aileye ziyaretleri ve samimi sohbetleri dolayısıyla teşekkür eden Kuyrukluyıldız, paylaşılan sevincin mutluluğu artırdığını vurguladı.

Sakarya Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Psikoloji Anabilim Dalı Dr. Öğretim Üyesi Elif Yöyan, sanal kumar tehlikesine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Yöyan, bu durumun alkol veya madde bağımlılığı gibi dışarıdan kolayca fark edilemediği için 'sessiz bağımlılık' olarak adlandırıldığını belirtti.

'Sanki bir oyunmuş gibi bizlere sunuyor oluşu yaygınlaşmasına neden oldu'

Sanal kumar sitelerinin 24 saat ulaşılabilir olmasının bağımlılığı körüklediğini söyleyen Yöyan, 'Bu belirtilerden ilki sanal medya kullanımında artış. Sanal kumar siteleri 24 saat hizmet veriyorlar. Bu yüzden bağımlılığa sürüklenmiş olan insan neredeyse 7/24 elindeki telefon ya da bilgisayar ile odasına çekiliyor. Soru sorduğunuzda 'Oyun oynuyorum' diyerek geçici cevaplar verebiliyor. Görünür olmayan, gizli bir içerikte yürütülüyor olmasını teşvik nedenleri arasında sayabilirim. Fiziksel kumar bağımlılığında görünür olurlardı. Bir kimlikleri vardı. Sanal kumarda anonimlik var, kimse sizin kim olduğunuzu bilmiyor. Gizlilik nedeniyle son derece yaygınlaştı. Sanal kumara elimizdeki telefon ya da bilgisayarlar ile her an ulaşabiliyor olmamız ve aynı zamanda bu sitelerin kumarı sanki bir oyunmuş gibi bizlere sunuyor oluşu, erişim kolaylığı ile beraber yaygınlaşmasına neden oldu. Özellikle gençlerde' diye konuştu.

'25 yaşın sonuna doğru beyin gelişimini tamamlıyor'

Gençlerin beyin yapısı nedeniyle bu tür riskli davranışlara daha eğilimli olduğunu vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Yöyan, 'İnsan beyni düşünme, karar verebilme, riskli davranışları ayırt edebilme gibi yeteneklerini genç yetişkinliğin bittiği dönemlerde, yani ortalama 25 yaşının sonuna doğru kazanıyor. Gençlerde ise beynin ön bölgeleri -prefrontal korteks dediğimiz alan- gelişimini tamamlayamadığı için daha çok onların haz odaklı olduğu bir beyin yapısı hakim oluyor' şeklinde konuştu.

'Ne kadar kaybettiğini matematiksel olarak görünür bir kanıt haline getiriyoruz'

Tedavi sürecinde bilişsel davranışçı terapilerin önemine değinen Yöyan, şöyle devam etti:

'Sanal kumar aslında sinsi bir bağımlılık. Tedavi sürecinde ise hedefimiz bilişsel davranışçı terapilerde sanal kumardan iyi cevap alıyoruz. Tedavi sürecinde ilk planlamamız bu olayı çok yönlü olarak değerlendirerek, bu bağımlılığın bütün bağımlılıklar gibi hem psikolojik hem de sosyal yönlerinin olduğunu hem danışanlarımıza hem de ailelerine anlatmak. Sanal kumara ne kadar para yatırdığını, oraya ne kadar zaman ve enerji harcadığını, ne kadar kaybettiğini matematiksel olarak görünür bir kanıt haline getiriyoruz. Tedavi sürecinde daha sonraki aşamalarda kişinin sanal kumara yönelme sebeplerine bakıyoruz. Çoğu zaman insanlar içinde bulundukları sıkıntıdan, ruhsal acıdan ya da bir yalnızlıktan kaçınabilmek için veya borçlandıysa o borcu kapatabilmek için daha çok kumar oynama davranışına yöneliyorlar. Diğer bütün bağımlılıklar gibi aile ve sosyal desteğin eksik olduğu bir zaman başarılı bir tedavi süreci yönetmemize izin vermez. Son aşama olarak kişinin bu tür bir bağımlılığa yönelmesinde; depresyon, kaygı bozukluğu, dürtü kontrol bozukluğu, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu gibi psikopatolojiler de olabiliyor. Bunların varlığını araştırıyoruz. Bunların var olması durumunda tedaviyi altta yatan psikopatolojinin iyileştirilmesi üzerine kuruyoruz. Bazen psikiyatrik destek alarak ilaç tedavisine başlayabiliyoruz. Uzun süren bir tedavisi vardır ama hem danışanın hem de ailenin destekleyici davranışı ile başarılı tedaviler gerçekleşebilir.'

'Aileler bunlara dikkat edebilirler'

Ailelerin finansal ve ruhsal değişimleri iyi gözlemlemesinin bağımlılığı anlamayı kolaylaştıracağına da dikkati çeken Dr. Öğr. Üyesi Yöyan, 'Kazanım olduğu zaman kişide mutluluk, umut, sevinç gibi duygular daha hakimken, kaybetmenin olduğu zaman sinirlilik, kızgınlık, umutsuzluk ve içine kapanma gibi ruhsal değişimler olur. Kredi kartı ekstresi fazla geliyorsa, açıklayamadığı para çıktı ya da girdileri varsa, bankalardan kredi çekilmişse, evden küçük miktarda paralar kaybolabiliyorsa, çevresinden borç edinmeye başladıysa ve bunların sebebini açıklayamıyorsa bunlar bağımlılık açısından risk faktörüdür. Aileler bunlara dikkat edebilirler' dedi.

Dünya genelinde ciddi sağlık sorunlarına yol açan tütün kullanımı, vücutta oluşturduğu tahribatla sadece akciğerleri değil, pek çok hayati organı tehdit ediyor. Özellikle son dönemlerde 'daha az zararlı' olduğu iddiasıyla yaygınlaştırılmaya çalışılan elektronik sigara ve benzeri ürünlerin, dokularda bıraktığı kalıcı hasarların klinik tablolara yansıması, tütün bağımlılığıyla topyekûn bir mücadeleyi zorunlu kılıyor.

Uzmanlar, elektronik sigaranın zararsız olduğu yönündeki algının gerçeği yansıtmadığına dikkat çekiyor. Bu ürünlerin KOAH, astım ve akut akciğer hasarı ile seyreden EVALI sendromu gibi ciddi hastalıklara davetiye çıkardığını vurgulayan uzmanlar, filtre kullanılsa dahi tütün ürünlerinin yanmasıyla ortaya çıkan toksik maddelerin akciğerlere ulaştığını ve söz konusu ürünlerin sağlık risklerini ortadan kaldırmadığını ifade ediyor.

'Pasif içicilik ciddi bir risk'

Konuya ilişkin konuşan Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Nezahat Esen, sigaranın yalnızca kullanıcıyı değil, çevresindekileri de olumsuz etkilediğine belirtti. Dr. Esen, 'Pasif maruziyet önemli bir halk sağlığı sorunudur. Sigara dumanının yanı sıra söndürüldükten sonra oluşan zararlı partiküller; kıyafetlere, ev eşyalarına ve yaşam alanlarına tutunarak etkisini sürdürmektedir. Pasif içicilik, başta akciğer kanseri olmak üzere birçok hastalık için ciddi bir risk faktörüdür' dedi.

'Uzman desteğiyle bırakmak mümkün'

Tütün bağımlılığının tedavi edilebilir bir hastalık olduğunu dile getiren Esen, Dünya Sağlık Örgütü ve Sağlık Bakanlığının önerileri doğrultusunda yürütülen sigara bırakma hizmetlerinin başarılı sonuçlar verdiğini söyledi. Sigara bırakma sürecinde psikososyal desteğin yanı sıra hekim kontrolünde uygulanan ilaç tedavilerinin büyük önem taşıdığını vurgulayan Esen, vatandaşların 'Alo 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı' üzerinden randevu alarak göğüs hastalıkları uzmanlarına ve aile hekimlerine başvurabileceklerini hatırlattı.

Esen, tedaviye düzenli devam eden hastalarda yüksek başarı oranları yakalandığını belirterek, 'Zararlarının farkında olarak bırakma kararlılığı gösteren bireylerin, hekim desteği ve güvenilir tedavi yöntemleriyle bu bağımlılığın üstesinden gelebileceğine inanıyorum' diye konuştu.

Tarım ve Orman Bakanlığı Entegre İdare ve Kontrol Sistemi Daire Başkanı Ramazan Yayla başkanlığında, 'Uzaktan Algılama ile Ürün Belirleme' konulu önemli bir koordinasyon toplantısı düzenlendi. Toplantıya ev sahibi Erzurum İl Müdürü Alpaslan Kenger'in yanı sıra Erzurum, Ardahan, Bayburt, Ağrı, Tunceli, Kars, Erzincan, Bingöl ve Iğdır olmak üzere toplam 9 ilin il müdür yardımcıları katıldı. Tarımsal Arazi Analiz ve Değerlendirme (TAAD) şube müdürleri, bitkisel üretim ve bitki sağlığı şube müdürleri ile teknik personel de toplantıda hazır bulundu.

Yapay zekâ destekli takip dönemi

Toplantının ana gündem maddesini Bakanlık tarafından milli imkanlarla geliştirilen Ürün İzleme Sistemi Mobil Uygulaması oluşturdu. Sistem kapsamında yürütülen güncel çalışmalar detaylıca değerlendirildi. Dijital tarım hamlesi olan sistem sayesinde, uzaktan algılama teknolojileri ve yapay zekâ destekli veri analizleri kullanılarak bölgedeki ürünlerin tespit ve izleme faaliyetlerinin başarıyla gerçekleştirildiği vurgulandı.

Sahadaki etkinlik artırılacak

Katılımcılar, mobil uygulamanın mevcut durumu, sahada elde edilen ilk sonuçlar ve gelecekte sisteme eklenebilecek geliştirmeler hakkında karşılıklı görüş alışverişinde bulundu. Teknolojik analizlerin yanı sıra eş zamanlı yürütülen saha doğrulama çalışmalarıyla, sistemin tespit başarısının ve operasyonel etkinliğinin en üst seviyeye çıkarılmasının hedeflendiği aktarıldı.

T.C. Sağlık Bakanlığı tarafından başlatılan 'Hareket Yaşını Öğren, Sağlıklı Yaşa' kampanyası, Erzurum'da geniş katılım ile sürüyor. Kent merkezinde kurulan alanlarda vatandaşlar, uzman personeller eşliğinde çeşitli fiziksel testlere tabi tutuluyor. Yoğun ilgi gören kampanya kapsamında katılımcılar, kronolojik yaşları ile fiziksel performans yaşlarını kıyaslama imkanı buluyor.

İl Sağlık Müdürü Dr. Gürsel Bedir de Testi Geçti

Kampanya alanını ziyaret ederek vatandaşlarla bir araya gelen Erzurum İl Sağlık Müdürü Dr. Gürsel Bedir, çalışmalara destek verdi. Vatandaşları sağlıklı yaşam konusunda bilgilendiren Bedir, kurulan istasyonda kendi hareket yaşını da ölçtürdü. Kampanyanın önemine değinen İl Sağlık Müdürü Dr. Gürsel Bedir, fiziksel aktivitenin her yaşta yaşam kalitesini artırdığını vurguladı.

Kas Gücü Ölçülüyor, Sağlıklı Hayat Merkezleri Tanıtılıyor

Yürütülen proje dahilinde yapılan özel ölçümlerle, vatandaşların yaş gruplarına göre el ve bacak kas güçlerinin yeterli düzeyde olup olmadığı tespit ediliyor. Testler sonrasında kas kütlesi ve gücü yetersiz bulunan vatandaşlar, profesyonel destek almaları için yönlendiriliyor. Kampanya ile aynı zamanda kentte faaliyet gösteren Sağlıklı Hayat Merkezlerinin (SHM) tanıtılması ve vatandaşların bu merkezlerde sunulan ücretsiz sağlık, diyetisyen ve fizyoterapi hizmetlerinden daha fazla yararlanması hedefleniyor.

Vatandaşlar ise uygulamadan memnun olduklarını belirterek, kendi fiziksel durumlarını görme ve profesyonel tavsiyeler alma fırsatı yakaladıklarını ifade etti.

Türk Kızılayı tarafından organize edilen kan bağışı aracı, Muharrem ayı anma etkinlikleri kapsamında Iğdır Belediye Meydanı’nda konuşlandırıldı. 2 gün boyunca meydanda kalacak olan araç, vatandaşların ve özellikle gençlerin yoğun ilgisiyle karşılaştı.

"Acıyı Paylaşarak, Hayat Kurtararak" Anıyorlar

Muharrem ayı dolayısıyla matem tutan Iğdırlı gençler, bu anlamlı günün ruhuna uygun olarak fedakarlık ve yardımlaşma duygularıyla hareket ediyor. Geleneksel yas ritüellerini toplumsal bir faydaya dönüştürmeyi amaçlayan gençler, Kızılay standına giderek kan bağışında bulunuyor. Bağışçılar, verdikleri her ünite kanla ihtiyaç sahibi hastalara umut olmayı hedeflediklerini belirtiyor.

112 Ekiplerinden Sıkı Sağlık Tedbiri

Vatandaşların yoğun katılım gösterdiği Belediye Meydanı'nda, olası sağlık sorunlarına ve ani rahatsızlıklara karşı tüm önlemler alınmış durumda. 112 Acil Ambulans ekipleri, hem kan bağışçıların durumunu takip etmek hem de meydandaki olası acil durumlara anında müdahale edebilmek amacıyla tedbir amaçlı hazır bekletiliyor.

Yetkililerden Teşekkür ve Çağrı: Kızılay yetkilileri, Iğdır halkının ve özellikle gençlerin gösterdiği bu yoğun duyarlılıktan ötürü teşekkür ederek, kan stoklarının her zaman güncel tutulması gerektiğinin altını çizdi ve tüm Iğdırlıları 2 gün boyunca sürecek olan bu kampanyaya destek olmaya davet etti.