Iğdır, Buca (İzmir), Gödekli (Iğdır), Konya ve Düzce Avrupa'nın en kirli havasına sahip ilk 10 şehir/yerleşim yeri arasında yer alarak listenin üst sıralarını oluşturmaktadır.
Bu bölgelerde PM2.5 değerleri Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) limitlerinin çok üzerindedir.
Dünya Sağlık Teşkilatının (WHO) PM2.5 için yıllık sınır değeri 5 µg/m³'dir.
Avrupa Birliği'nde (AB) geçerli olan yasal PM2.5 yıllık ortalama sınır değeri 25 µg/m³'dir.
İnsan sağlığı için çok tehlikeli olan PM2.5 için Türkiye'de bir sınır değerinin olmaması çok kötü.
Ayrıca çoğu şehirlerde PM2.5 kirliliği maalesef ölçülmüyor.
PM2.5 (İnce Partikül Madde) Kirliliği
Akciğerin derinlemesine nüfuz etme ve kan dolaşımına girme yeteneği nedeniyle ciddi sağlık riskleri oluşturmaktadır. Başlıca etkileri arasında erken ölüm, kronik kardiyovasküler/solunum yolu hastalıkları, inme, kanser ve bilişsel gerileme yer almaktadır. Kısa süreli maruz kalma akut semptomlara neden olurken, uzun süreli maruz kalma yaşam beklentisini önemli ölçüde azaltır.
PM2.5 Kirliliğinin Başlıca Sağlık Etkileri
Solunum Yolu Hastalıkları: Akut ve kronik bronşit, astım atakları, hava yolu iltihabında artış ve özellikle çocuklarda akciğer fonksiyonunda azalma.
Kardiyovasküler Hasar: İskemik kalp hastalığı, ölümcül olmayan kalp krizi, düzensiz kalp atışı ve inme riskinde artış.
Sistemik Hastalıklar: Tip 2 diyabet ve nörolojik etkilerle güçlü bağlantılar, hızlandırılmış beyin yaşlanması ve nörodejeneratif hastalık riskinde artış dahil.
Kanser: Akciğer kanseri ve diğer solunum yolu kanserleri riskinde artış.
Üreme ve Gelişimsel: Düşük doğum ağırlığı, erken doğum ve bebek ölüm oranında artışla bağlantılı.
Risk Altındaki Başlıca Popülasyonlar
Bebekler ve Çocuklar: Akciğer gelişiminde bozukluk.
Yaşlı Yetişkinler: Kardiyovasküler ve nörolojik hasara karşı yüksek duyarlılık.
Önceden Var Olan Hastalıklar: Kalp veya akciğer hastalığı olan kişiler.
